استاندارد ها نه تنها بازارها را می گشاید،
بلکه حفاظت از محیط زیست،
ایمنی، امنیت، سلامت،
و دستیابی به اطلاعات و دانش را نیز به ارمغان می آورد…

در ایران برای اولین بار با تصویب قانون اوزان و مقیاس­ها در سال  ۱۳۰۴ شمسی، تشکیلات سازمانی که بعداً به مؤسسه مستقل استاندارد و تحقیقات صنعتی کشور تغییر شکل داد، پایه‌ریزی شد.بسیاری چنین می پندارند که استاندارد فقط برای حفظ منافع مصرف کننده است، البته این نظر درستی است و استاندارد به نیازهای فردی و اقتصادی مصرف کنندگان توجه دارد، ولی استواری نظام صنعت و فن آوری نیز از اهداف استاندارد به شمار می آید، می توان گفت سود حاصل از رعایت استاندارد، برای تولیدکنندگان بیش از مصرف کنندگان است.

در سال ۱۳۰۴ شمسی اولین حرکت مدون در ارتباط با استاندارد و استاندارد نویسی در ایران با تصویب قانون اوزان و مقیاس­ها آغاز گردید. در سال ۱۳۳۲ بصورت یک اداره آزمایشگاهی زیر نظر اداره بازرگانی تأسیس گردید که در زمینه کنترل کالاهای وارداتی، صادراتی و تولیدات داخل کشور فعالیت نماید. در سال ۱۳۳۹ قانون " اجازه تاُسیس موسسه ‌استاندارد ایران " در شش ماده به تصویب مجلس وقت رسید. در این سال ایران رسماً به عضویت سازمان بین‌المللی استاندارد پذیرفته شد.

در سال ۱۳۴۹ قانون مواد الحاقی به قانون موسسه ‌استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران شامل هفده ماده و دو تبصره به تصویب مجلسین وقت رسید. در سالهای ۱۳۵۳تا ۱۳۷۱تنها مورد بااهمیت انتقال موسسه‌استاندارد از وزارت اقتصاد و دارایی به وزارت صنایع و معادن می‌باشد. در سال ۱۳۷۱ قانون اصلاح قوانین و مقررات موسسه‌ استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران از تصویب مجلس شورای اسلامی‌ گذشت. همچنین در اسفند ۱۳۹۴ طرح تاسیس سازمان ملی استاندارد که دارای ۵ فصل و ۶۱ ماده بوده در مجلس شورای اسلامی به تصویب رسید.

 منافع استاندارد سازی:

منافع برای سازمان­ها: سازمان­ هایی که به پیاده سازی استانداردها می­ پردازند، می ­توانند از طریق آگاهی یافتن از نیازهای کار و محصول و بازار، عملکرد خود را بهبود بخشیده و در نتیجه سهم خود را نیز در بازار افزایش دهند.

 منافع برای مصرف کننده: مصرف کنندگان، محصولات استاندارد شده را با کیفیت و قیمت بهتر و اطمینان بیشتر از مولفه ­های مختلفی که برایشان کاربرد دارد، استفاده می ­کنند. لذا نه تنها کیفیت خود محصول استاندارد شده، بلکه نگهداری و خدمات پس از فروش آن نیز برای مصرف کننده از اهمیت بالایی برخوردار است. همچنین کاهش ریسک عدم شناخت محصول از دیگر منافع استانداردسازی می­ باشد.

منافع برای جامعه: حفظ سلامت و بهداشت جامعه، استفاده بهینه، اثربخشی و کارایی، یکی دیگر از تاثیرات استاندارد سازی بوده که منافع آن متوجه جامعه می­باشد. همچنین موازین زیست محیطی و پیشگیری از آلودگی از مقوله ­هایی هستند که در هر استاندارد مرتبط با محصول دیده می­شود. 

ایران در طی چند سال اخیر دستاوردهای زیادی در زمینه استانداردهای بین المللی داشته است. استاندارد و استاندارد سازی از ارکان اساسی پیشرفت در صنایع مختلف می ­باشند. استاندارد سازی مدون به عنوان یک مکانیزم رسمی، مبنای همگرایی قابل ملاحظه ­ای با سطح پیشرفت صنعت و فن­ آوری در نقاط مختلف جهان دارد. بنابراین جهت نیل به اهداف بزرگ اقتصادی و پیشرفت صنعتی، باید مقوله استاندارد و استاندارد سازی و مشارکت فعال در تدوین استانداردهای بین المللی و ملی مورد توجه بیشتری قرار گیرد. اجرای استانداردها به نفع تمام مردم و اقتصاد کشور است و باعث افزایش صادرات و فروش داخلی و تامین ایمنی و بهداشت مصرف کنندگان و صرفه جویی در وقت و هزینه ­ها و در نتیجه افزایش درآمد ملی و رفاه عمومی و کاهش قیمت­ ها می ­شود.

برگرفته از : پژوهش خبری صدا و سیما